تفاهم عام

نه اینکه حرفهای خاصی بزنیم اما انگار کلمه قادر به انتقال مفهوم نیست. برای همین هم هست که فکر میکنیم حرفمان فهمیده نمیشود. با این همه وقتی که یک ادراک مشترک رخ میدهد از شوک اولیه که بیرون میآئیم و زمان که میگذرد و واقعاً باور میکنیم که فهمیده شدهایم میبینیم علی رغم همه این چیزها انسان نیازمند تفاهم عام هم هست.

تفاهم عام را درمقابل تفاهم خاص قرار میدهم تا به شکنندگی وضع اجتماعی اشاره کنم که مجبور به حضور و ایجاد رابطه در آنیم. اینکه کسی مرا میفهمد چون مجرای ذهنی مشترکی با من دارد یک چیز است و این که من در رابطهی اجتماعیام با آدمها به سطح قابل قبولی از یک تفاهم عمومی نمیرسم چیز دیگری است. این دومی معلول یک بیتعادلی در ساز و کار رابطهی اجتماعی است.

نمیخواهم عوامل بیرونی را متوجه این عدم تعادل کنم و مثلاً بگویم علت این نقص به جامعه پرهرج و مرجی برمیگردد که در آن همه چیز تعاریف خود را از دست دادهاند چیزهایی از قبیل وظیفه شناسی، ادب، احترام به هم نوع، صداقت و غیره که چون نیستند یا درست در جایگاه خود قرار ندارند رابطههای اجتماعی را مغشوش میکنند و برای همین است که سرهمهی چهارراهها شاهد عبور از چراغ قرمزیم، در همهی ادارهها شاهد کاغذ بازی، در بازار شاهد تقلب، در اغلب مشاغل شاهد بیصداقتی و سالوس، در تاکسی، دراتوبوس، درمترو، در محل کار، درمیهمانی دوست و فامیل و غیره شاهد چیزهای به مراتب بدتر... و برای همین هم هست که عصبیت از ناهجاری افسار گسیخته چنان به تنگمان میآورد که قادر به برقراری روابط سالم اجتماعی نیستیم. همهی اینها درست، یا شاید هم اصلاً غلط، روی دیگر این سکه فرد است به عنوان یک جزء که به کلیت اجتماع وصل میشود.

وقتی فرد از ارتباطات اجتماعیش در رنج است نمیتوان همه چیز را به گردن اجتماع انداخت و ناهمگونیاش را( که همگان بر سرآن توافق داریم) به گردن این رابطهی دو طرفه. فرد میان ناگزیری رابطهی اجتماعی و درک ناهمسازیش با تربیت ذهنی خود باید بتواند تعادلی برقرار کند و اگرنه حتماً همیشه احساس میکند فهمیده نمیشود یا دست کم دیگران نمیفهمند.

قطع دیالوگ فرد با اجتماع و همچین اجتماع با فرد درنهایت منجر به نوعی انزجار میشود که فرد را به واسطهی تک افتادگیش در برابر اجمتماع حتماً منزوی میکند. حالا سوال اینجاست در یک اجتماع نابههنجار فرد ناسازگار( بگویم نا به هنجار؟) راهی به دهی دارد؟ اگر دارد چه طور و چگونه؟

سوال اینجاست که فرد تا چه اندازه میتواند امید

+ نوشته شده در چهارشنبه چهاردهم تیر ۱۳۹۶ساعت 15:26 توسط |